ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΑΓΑΠΗ vs ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ
Ή νομική αντίληψη για τή δικαιοσύνη είναι ίδιον των ανθρώπων. Απορρίπτουν σαν αδικία, άσύμφωνη μέ τή νομική συνείδηση τους, τήν απόδοση σε κάποιον ευθύνης για τήν ενοχή ενός άλλου. Αλλιώς όμως μιλά το πνεύμα της αγάπης του Χριστού. Σύμφωνα μέ το πνεύμα αυτής της αγάπης ή συμμετοχή στην ευθύνη για τήν ενοχή εκείνου πού αγαπάμε, ακόμα και ή πλήρης ανάληψη της ευθύνης όχι μόνο δεν είναι κάτι παράξενο, άλλα είναι κάτι το τελείως φυσικό. Έπί πλέον στην ανάληψη αυτής της ένοχης του πλησίον εκδηλώνεται ή γνησιότητα της αγάπης και επιτυγχάνεται ή αυτοσυνειδησία της. "Οταν δέν έπωφελήται κανείς μόνο από τήν ευχάριστη πλευρά της αγάπης, άλλ' αναλαμβάνει ελεύθερα και συνειδητά τήν ενοχή και τους πόνους του αγαπημένου, τότε ή αγάπη φτάνει στην ολομερή τελειότητα της. Πολλοί δέν μπορούν ή δέν θέλουν νά δεχτούν και νά σηκώσουν καλοπροαίρετα τά αποτελέσματα του προπατορικού αμαρτήματος του Αδάμ. Λένε: «Ό Αδάμ και ή Εΰα έφαγαν τον απαγορευμένο καρπό, εγώ τί φταίω; Είμαι έτοιμος νά αναλάβω τήν ευθύνη γιά τά αμαρτήματα μου, αλλά μόνο γιά τά δικά μου κι όχι γιά τά ξένα». Και δέν καταλαβαίνει αυτός ό άνθρωπος πώς μ' αυτή τή στάση της καρδίας του επαναλαμβάνει μέσα του το αμάρτημα του Προπάτορα και το αφομοιώνει σάν προσωπικό του αμάρτημα και πτώση. Ό Αδάμ αρνήθηκε τήν ευθύνη, ρίχνοντας τήν ενοχή στην Εΰα και στο Θεό, πού του έδωσε αυτή τή γυναίκα• κι έτσι διέσπασε τήν ενότητα του Ανθρώπου και τήν ένωση του μέ το Θεό. Το ίδιο κάθε φορά πού αρνούμαστε ν' αναλάβουμε τήν ευθύνη μας γιά το κοινό κακό, γιά τά έργα τών πλησίον μας, επαναλαμβάνουμε τήν ίδια αμαρτία και διασπούμε επίσης τήν ενότητα του Ανθρώπου. Ό Κύριος ρώτησε τον Αδάμ πριν από τήν Εΰα. Και πρέπει νά καταλάβουμε πώς, αν ό Αδάμ δέν δικαιολογείτο, αλλά έπαιρνε πάνω του τήν ευθύνη γιά τήν κοινή τους αμαρτία, τότε θά ήταν άλλη ή τύχη του κόσμου. Το ίδιο θα γίνη διαφορετική, αν άναλάβωμε κι εμείς το βάρος της ένοχης τών πλησίον.
επικοινωνήστε μαζί μας @
Κάθε άνθρωπος μπορεί να πή για το κάθε τι πολλά για νά δικαιολογηθή αν δη όμως προσεκτικά μέσα στην καρδιά του, θ' άντιληφθή πώς με τις δικαιολογίες δεν αποφεύγει τήν πονηρία. Δικαιολογείται ό άνθρωπος, πρώτα-πρώτα, γιατί δεν θέλει νά παραδεχτή, έστω και λίγο, πώς είναι ένοχος κι ό ίδιος γιά το κακό πού υπάρχει στον κόσμο. Δικαιολογείται, γιατί δεν ξέρει πώς είναι προικισμένος μ' ελευθερία κατ' εικόνα Θεού, αλλά νομίζει πώς είναι απλά ενα φαινόμενο αυτού του κόσμου και συνεπώς εξαρτάται άπ' αυτόν. Μιά τέτοια συνείδηση όμως είναι μάλλον δουλοπρεπής και γι' αυτό οι δικαιολογίες είναι έργο δούλων και όχι των υίών του Θεοϋ.
Δεν είδαμε στο μακαριστό Γέροντα κλίση γιά δικαιολογία. Είν' όμως παράδοξο το πώς μιά παρόμοια διαγωγή, δηλαδή ή ανάληψη της ένοχης και ή αίτηση συγγνώμης παρουσιάζεται στά μάτια των πολλών σάν κάτι το δουλικό. Τόσο διαφέρουν οι αντιλήψεις των υίών του Πνεύματος του Χριστού από τις αντιλήψεις των μή πνευματικών ανθρώπων. Στό μή πνευματικό άνθρωπο φαίνεται απίθανο πώς μπορεί κανείς νά αισθανθή δλο τον ανθρώπινο κόσμο σάν μιά καθολική ύπαρξη πού εμπεριέχεται στην προσωπική-υποστατική ύπαρξη του, χωρίς βέβαια νά μειωθή ή ύπαρξη όλων τών άλλων υποστάσεων.
Σύμφωνα με το νόημα της δεύτερης εντολής «αγαπήσεις τον πλησίον σου ώς σεαυτόν» πρέπει, και είναι δυνατό, νά περιλάβη ό άνθρωπος στην υποστατική του ύπαρξη όλο το σύνολο της πανανθρώπινης υπάρξεως. Τότε κάθε κακό πού έρχεται στον κόσμο θά γίνεται δεκτό όχι σάν ξένο, αλλά και σάν προσωπικό.
"Αν κάθε ανθρώπινη υπόσταση, κτισμένη κατ' εικόνα τών απόλυτων Θείων Υποστάσεων, είναι ικανή νά χωρέσει μέσα της το σύνολο της ανθρώπινης υπάρξεως, όπως κάθε μιά από τις Θείες Υποστάσεις είναι φορέας του απολύτου πληρώματος του Θείου Εϊναι, κι αν αυτή είναι ή αληθινή διάσταση της δεύτερης εντολής, τότε καθένας θ' άναλάβη τον αγώνα εναντίον του κοσμικού κακού, αρχίζοντας από τον εαυτό του.
Ό ίδιος ό Γέροντας μιλούσε μόνο για την αγάπη του Θεού και ποτέ γιά τη δικαιοσύνη. Εμείς όμως τον προκαλούσαμε επίτηδες να μιλήση γι' αυτό. Έλεγε περίπου τα έξης:
«Δεν μπορούμε να πούμε γιά το Θεό πώς είναι άδικος, δηλαδή πώς υπάρχει αδικία σ' αυτόν άλλα και δεν μπορούμε νά πούμε πώς είναι δίκαιος, όπως αντιλαμβανόμαστε εμείς τη δικαιοσύνη. Ό άγιος Ισαάκ ό Σύρος λέει: «μήν άποκαλέσης το Θεό δίκαιο, γιατί ή δικαιοσύνη Του δεν γνωρίζεται με τά κριτήρια σου. Που βρίσκεται ή δικαιοσύνη τού Θεοϋ; Στό άτι ήμαστε αμαρτωλοί κι ό Χριστός απέθανε γιά μας»; Και μπορούμε νά προσθέσουμε στά λόγια του αγίου Ισαάκ: Εμείς αμαρτήσαμε κι ό Θεός έκανε υπηρέτες της σωτηρίας μας τους αγίους Αγγέλους. Οί "Αγγελοι, όμως, όντας γεμάτοι αγάπη, επιθυμούν κι οι ίδιοι νά μας υπηρετούν κι αυτή τους ή διακονία τους κάνει νά υποφέρουν πολλή θλίψη. Νά όμως πού ό Θεός παρέδωσε τά άλογα ζώα και τήν άλλη κτίση στό νόμο της φθοράς, γιατί δεν άρμοζε νά τήν άπαλλάξη άπ' αυτό το νόμο, έφ' όσον ό άνθρωπος, πού γιά χάρη του δημιουργήθηκε, έγινε δούλος της φθοράς εξαιτίας της αμαρτίας του». Έτσι, άλλοτε θέλοντας κι άλλοτε μή θέλοντας, «πάσα ή κτίσις συστενάζει και συνωδίνει άχρι τού νυν» κατά τους λόγους του Αποστόλου (Ρωμ. η' 20-22), συμπάσχοντας με τον άνθρωπο. Κι αυτό δεν είναι νόμος δικαιοσύνης, άλλα νόμος αγάπης».
Ή αγάπη του Χριστού σάν Θεία δύναμη και δώρο τού Αγίου Πνεύματος, του Ενός πού ενεργεί σ' όλα, συνδέει οντολογικά σε ενα. Ή αγάπη αφομοιώνει τή ζωή του αγαπημένου. Όποιος αγαπά το Θεό, περικλείεται στή ζωή της Θεότητας. Όποιος αγαπά τον αδελφό του, περικλείει στην υποστατική του ύπαρξη τή ζωή του αδελφού. Όποιος αγαπά όλο τον κόσμο, αγκαλιάζει πνευματικά όλο τον κόσμο.